Sözlük
Terim Sözlüğü
Muayenede, raporlarda ve bu sitedeki sayfalarda geçen terimler. Amaç hastanın kendi raporunu okuyabilmesi; tanı ya da tedavi önerisi değil.
Burun ve solunum
- Septum
- Burnu iki yarıya ayıran, kıkırdak ve kemikten oluşan orta bölme. Eğriliği (deviasyon) burun tıkanıklığının en sık nedenlerinden biridir.
- Septoplasti
- Eğri septumun düzeltildiği ameliyat. Burnun dış görünümünü değiştirmeyi amaçlamaz.
- Konka (türbinat)
- Burun içindeki, havayı nemlendirip ısıtan etli çıkıntılar. Büyümeleri (hipertrofi) tıkanıklık yapar; tedavide çıkarılmaz, küçültülür.
- Nazal valf
- Burnun en dar yeri; hava akımına direncin büyük bölümü buradan gelir. Açısı normalde 10–20 derece arasındadır.
- Rinoplasti
- Burnun dış görünümünü değiştirmeye yönelik ameliyat.
- Septorinoplasti
- Aynı ameliyatta hem septumun düzeltilmesi hem dış görünümün değiştirilmesi.
- Revizyon rinoplasti
- Daha önce burun ameliyatı geçirmiş bir burunda yapılan ikinci (ya da sonraki) ameliyat. Dokular yara izi taşıdığı için planlaması farklıdır.
- Osteotomi
- Burun kemiğinin kontrollü biçimde kırılıp yeniden konumlandırılması.
- Greft
- Şekil vermek ya da destek sağlamak için kullanılan doku parçası; burun cerrahisinde çoğunlukla kişinin kendi kıkırdağından alınır.
- Spreader greft
- Burun sırtının iki yanına yerleştirilen, valfi açık tutmaya yardımcı ince kıkırdak şeritleri.
- Dorsum
- Burun sırtı. "Dorsal kemer" sırttaki çıkıntıyı anlatır.
- Kolumella
- İki burun deliği arasındaki, uçtan üst dudağa inen orta sütun.
- Supratip
- Burun ucunun hemen üstündeki bölge. Buradaki dolgunluk "papağan gagası" görünümü olarak adlandırılır.
- Splint / tampon
- Ameliyat sonrası burun içine ya da dışına yerleştirilen destek. Güncel yaklaşımda tampon rutin olarak kullanılmıyor.
Sinüsler ve burun içi
- Sinüs
- Yüz kemiklerinin içindeki, burunla bağlantılı hava boşlukları.
- Sinüzit
- Sinüslerin ve burun mukozasının iltihabı. On iki haftayı geçerse kronik olarak adlandırılır.
- Endoskopi
- İnce, ışıklı bir kamerayla burun içinin ve geniz bölgesinin görüntülenmesi. Muayenede birkaç dakika sürer.
- Polip
- Mukozanın ödemle büyüyüp sarkması sonucu oluşan, ağrısız ve iyi huylu doku. Tıkanıklık ve koku kaybı yapabilir.
- FESS
- Fonksiyonel endoskopik sinüs cerrahisi. Sinüslerin doğal ağızlarının açılmasına dayanan, kamerayla yapılan cerrahi.
- Mukoza
- Burun ve sinüsleri kaplayan, salgı üreten ince örtü tabakası.
Kulak ve işitme
- Odyometri
- İşitme testi. Sessiz bir kabinde, kulaklıkla farklı frekanslardaki en düşük duyulabilir sesler ölçülür.
- Timpanometri
- Orta kulaktaki basıncı ve sıvı olup olmadığını ölçen kısa test.
- Tinnitus (kulak çınlaması)
- Dışarıdan bir ses kaynağı olmadan duyulan çınlama, uğultu ya da tıslama.
- Ani işitme kaybı
- Saatler ya da günler içinde gelişen, çoğunlukla tek taraflı işitme kaybı. Acil değerlendirme gerektirir.
- BPPV
- Benign paroksismal pozisyonel vertigo; halk arasında "kristal oynaması". Baş hareketiyle saniyeler süren şiddetli dönme yapar, tedavisi çoğunlukla manevradır.
- Vertigo
- Çevrenin ya da kendinin döndüğü hissi. Bir hastalık değil, belirtidir.
Uyku, boğaz ve çocuk KBB
- Polisomnografi (uyku testi)
- Gece boyunca solunum, oksijen düzeyi, kalp ritmi ve uyku evrelerinin kaydedildiği inceleme.
- Obstrüktif uyku apnesi
- Uykuda üst hava yolunun tekrar tekrar tıkanmasıyla solunumun kısa süreli durması.
- CPAP
- Uykuda hava yolunu açık tutan, pozitif basınçlı hava veren cihaz. Orta ve ağır uyku apnesinde standart tedavi.
- Geniz eti (adenoid)
- Burun arkasında, genizde yer alan lenf dokusu. Çocuklarda büyüdüğünde burun tıkanıklığı ve orta kulak sorunlarına yol açabilir.
- Bademcik (tonsil)
- Boğazın iki yanındaki lenf dokusu. Sık tekrarlayan iltihap ya da uykuda solunum sıkıntısı yaptığında alınması gündeme gelir.
- Radyofrekans
- Dokunun radyo dalgası enerjisiyle, kesmeden küçültülmesi. Konka büyümesinde ve bazı yumuşak damak işlemlerinde kullanılır.
Sık sorulan sorular
Raporumdaki terimleri buradan anlayabilir miyim?
Çoğunu evet. Bu sözlük muayenede ve raporlarda en sık geçen terimleri sade Türkçeyle açıklıyor. Yine de rapor bir bütündür; terimin anlamı ile sizin durumunuzdaki karşılığı aynı şey değildir.
Burada yazanlar tanı yerine geçer mi?
Geçmez. Sözlük bilgilendirme amaçlıdır; hangi bulgunun sizin için ne anlama geldiği muayene ile belirlenir.
Randevu
Muayene için randevu alın
Şikâyetinizin kaynağını muayene ve endoskopik değerlendirme ile birlikte netleştirelim.